“Yapı Denetim Sadece Bir Formalite Değildir”

Aydın, yapı denetim firmalarının inşaat sektöründe önemli bir sorumluluk üstlendiğine dikkat çekerek, “Yapı denetim firması sadece bir formalite değildir. Bizim yaptığımız işin merkezinde doğrudan insan hayatı var. Bu nedenle Yapı Denetim firmalarının yaptığı işi yalnızca ruhsat dosyaların tamamlanması veya gerekli imzaların atılması olarak görmek doğru değil” dedi.

“Asıl denetim sahada yapılmalı”

Yapı güvenliğinin yalnızca proje aşamasında sağlanamayacağını ifade eden Ali Erman Aydın, denetimin inşaatın her aşamasında etkin şekilde sürdürülmesi gerektiğini belirtti.

Aydın, “Bir proje ne kadar doğru hazırlanmış olursa olsun, sahadaki uygulama projeye uygun değilse ortaya güvenli bir yapı çıkmaz. Kullanılan malzemenin niteliği, uygulamanın teknik şartlara uygunluğu, donatıların yerleşimi, betonarme imalatların doğru gerçekleştirilmesi gibi birçok konu sahada kontrol edilmeli. Denetimin gerçek karşılığı burada ortaya çıkıyor” ifadelerini kullandı.

“Sistemin sorunları var, bunları görmezden gelemeyiz”

Mevcut yapı denetim sisteminin bazı sorunlar barındırdığını da dile getiren Aydın, özellikle denetimin bağımsızlığı, saha kontrollerinin etkinliği, iş yükü ve sorumlulukların netliği konularının yeniden ele alınması gerektiğini söyledi.

Aydın şöyle konuştu:

“Yapı denetim sistemini savunmak, sistemde hiçbir sorun olmadığını söylemek anlamına gelmemeli. Saptadığımız eksikler ve yanlışlarla alakalı sektör paydaşları ve karar vericilerle devamlı istişare halindeyiz. Denetim firmalarının üzerindeki iş yükü, sahada yapılabilecek kontrollerin kapsamı, denetim mekanizmasının ne kadar bağımsız çalıştığı ve sorumlulukların nasıl dağıtıldığı önemli konular. Bunları iyileştirmeden sadece ‘denetim yapılıyor’ demek yeterli değil.”

“Denetim, inşaatı yavaşlatmak ya da yatırımcının işini zorlaştırmak için değil; can güvenliğini sağlamak için yapılmaktadır.”

Aydın, yapı denetim firmalarının müteahhit ya da yapı sahibine karşı bir engel olarak görülmemesi gerektiğini de vurguladı.

“Denetçiler işlerinin gereği olarak şantiyedeki imalatla alakalı çeşitli yaptırımları uygulayabilmektedir veya projeler üzerinde revizyonlar talep edebilmektedir. Bu yaptırım ya da revize taleplerinin amacı inşaatı yavaşlatmak veya yatırımcının önüne geçmek değildir. Tam tersine, doğru imalatın yapılmasını sağlayarak hem yatırımcıyı hem de gelecekte o yapıda yaşayacak insanları korumaktır. Denetçi sorumluluğunun gereğini her koşulda yerine getirebilmeli ve güvenli yapı anlayışının yanında olmalı. Devletten beklentimiz de özellikle yapı denetim çalışanlarının sahada karşılaştıkları şiddet olaylarına karşı daha sert yaptırımlar uygulayarak denetimin sağlıklı ilerlemesini sağlamasıdır.” dedi.

“Deprem gerçeğini unutmamalıyız”

Türkiye’nin deprem kuşağında yer aldığına dikkat çeken Ali Erman Aydın, yapı denetiminin öneminin özellikle deprem gerçeği üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini belirtti.

Aydın, sözlerini şöyle tamamladı:

“Şubat 2023 Depremlerinde hasar tespit çalışmalarına bizzat katılarak bölgeyi inceledim. Bu vesile ile Yapı Denetiminin ne kadar kritik öneme sahip olduğunu da gördüm. Denetim görmemiş, mühendislik hizmeti almamış yapılardaki hataları düzeltme şansımız olmayabilir. Bu nedenle yeni yapılarda denetimi önleyici bir mekanizma olarak görmek zorundayız. Bizim için mesele yalnızca projelerde mevzuata uygunluk değil; sahada da doğru imalatın yapılması ve insanların güvenli yapılarda yaşaması. Yapı denetim firması gerçekten görevini yerine getiriyorsa, bunun sonucunda ortaya çıkan şey bir imza değil, güvenli bir yapıdır.”